του Παύλου Θ. Κάγιου //

«Το πορτραίτο μιας γυναίκας που φλέγεται». Να και μια ταινία υψηλής αισθητικής και σκέψης περί δημιουργίας και ζωής από τη προχωρημένη γυναικεία ματιά της Σελίν Σιαμά. Ένα φιλμ που «παίζει» δεξιοτεχνικά κι ανάλαφρα πάνω και γύρω από το τι εστί σημαίνον- σημαινόμενον στη τέχνη και στη ζωή. Μεταφερόμαστε στη Βρετάνη του 1770 όπου μία κοντέσα προσλαμβάνει την Μαριάν, νεαρή ταλαντούχα ζωγράφο, για να φιλοτεχνήσει το πορτρέτο της μοναχοκόρης της, Ελοΐζ.

Η παράδοση του 18ου αιώνα θέλει κάθε νεαρή ντεμπιτάντ, που οι γονείς της την υπόσχονται σε γάμο σε κάποιον κληρονόμο της τάξης τους, να του προσφέρει πρώτα το ποτρέτο της. Ο πατέρας της Μαριάν είχε ζωγραφίσει το αντίστοιχο γαμήλιο πορτρέτο της κοντέσας – χρόνια πριν. Τώρα, όμως, η Ελοΐζ αρνείται να ποζάρει και η Μαριάν (με την πρόφαση της συνοδού στις βόλτες της) πρέπει να τη ζωγραφίσει από μνήμης, καταλαβαίνουμε μία πρώτη, αυθόρμητη, πράξη αντίστασης.

Η Ελοΐζ αρνείται να γίνει αντικείμενο του βλέμματος – του μελλοντικού άντρα της, του αδιάκριτου δημιουργού-ζωγράφου, αλλά και του θεατή-ηδονοβλεψία! Γι’ αυτό και, στην πρώτη της σκηνή παρουσιάζεται κρυμμένη κάτω από την κουκούλα της βαριάς της κάπας. Στην πρώτη βόλτα της με την Μαριάν, τρέχει προς την ελευθερία των γκρεμών (εκεί που η αδελφή της, όταν βρέθηκε σε παρόμοια θέση, βούτηξε κι αυτοκτόνησε) σταματά, γυρίζει το κεφάλι, βγάζει την κουκούλα και μάς αποκαλύπτεται.

Αντίθετα, η δημιουργός- Μαριάν είναι στην αρχή μικρής δύναμης και αξίας, αλλά το ίδιο το μοντέλο-θέμα της, την ενδυναμώνει και τη γεμίζει δημιουργικό πείσμα και μοναχικότητα. Οσο η Ελοΐζ κρύβεται, εκείνη γίνεται μόνο μάτια και δημιουργικά χέρια. Παρατηρεί, ρουφά τη ζωή. Και μετά τη γεννά πάνω στους καμβάδες. Αυτή είναι η απόλυτη και συνειδητοποιημένη ελευθερία της, υπαρξιακή, σεξουαλική, πνευματική. Μια ελευθερία που σε θέτει αντιμέτωπο με την απόλυτη μοναξιά.

•Φιλμ για προχωρημένους σινεφίλ με τη Σελίν Σιαμά -η ίδια, φυσικά, έχει γράψει και το δεξιοτεχνικό σενάριο που βραβεύτηκε στο φετινό Φεστιβάλ των Καννών- να φιγουράρει στην πρώτη γραμμή των ευρωπαίων σκηνοθετών με μυαλό και αισθητική. Και οι δύο γυναίκες που ερμηνεύουν το πρωταγωνιστικό δίδυμο είναι έξοχες

Σκηνοθεσία: Σελίν Σιαμά
Παίζουν: Νεομί Μερλάν, Αντέλ Ενέλ