Κριτική | «ΘΡΑΥΣΜΑΤΑ: Ευριπίδης» από τον Ευθύμη Θέου: μια ανασκαφική ενοποίηση σπαραγμάτων.

Ο Ευθύμης Θέου αναλαμβάνει αυτήν την εικονοποίηση των ευριπίδιων σπαραγμάτων που έφτασαν ατελώς στις μέρες μας, αναπτύσσοντας την παράσταση σε δύο άξονες, τη δραματουργική στιβαρότητα και την ανάλαφρη διάθεση. Από τη μια εντρυφά σε αυτά ποιητικά, ενώ ταυτόχρονα αποπειράται να τελέσει τη δραματική τους διάσταση εμπλουτίζοντας τον τραγικό τους χαρακτήρα με αισθητικές επεμβάσεις στην υποκριτική τοποθέτηση των ηθοποιών

Η παράσταση «ΘΡΑΥΣΜΑΤΑ: Ευριπίδης» σε σκηνοθεσία Ευθύμη Θέου και δραματουργική επεξεργασία του ίδιου με τη συνδρομή του Κυριάκου Καρσερά και με δραματολόγο την  Εύα Σαραγά, παρουσιάστηκε σε άγνωστα εν πολλοίς αρχαία θέατρα της επικράτειας της χώρας μέσα από το πρόγραμμα του Υπουργείου Πολιτισμού το οποίο συντελείται με την επιμέλεια  του Εθνικού Θεάτρου και την υποστήριξη του Σωματείου ΔΙΑΖΩΜΑ  «Γνωριμία με Αρχαία Θέατρα της Ελλάδας».

Πρόκειται, για μια συνεπή (εκ του αποτελέσματος)  απόπειρα να παρουσιαστούν σε μια ενότητα έργα του Ευριπίδη, από  τα οποία έχουν διασωθεί μόνο μικρά αποσπάσματα, μέσα στο φυσικό χώρο της γέννησης τους, με μέσο  τη θεατρική αναπαράσταση, το γενεσιουργό δηλαδή αίτιό τους.

Αποσπάσματα από την «Ινώ», τον «Φαέθων», τον «Πολύιδο»,  την «Ανδρομέδα» , την «Αντιόπη», την (με αίσια κατάληξη) «Αντιγόνη», τον «Βοσκό», τους «Κρητικούς», παρουσιάζονται μέσα από τη συνθήκη της αρχαιολογικής σκαπάνης, στο σκηνικό χώρο  μιας ανασκαφής που δημιούργησε ο Λουκάς Μπάκας.

Ζεμπίλια, ψεκαστήρες, σχοινάκια, φτυάρια, σκαλιδάκια, κλίμακες, καλέμια, σκουπάκια, όλος ο απαραίτητος ανασκαφικός εξοπλισμός γίνονται η θεατρική σκευή μιας παράστασης  που με ανάλαφρο τρόπο εξελίσσεται σταδιακά από μια αφηγηματική πραγματεία με πληθώρα πραγματολογικών στοιχείων σε μια γερά δομημένη θεατρική εμπειρία.

Ο Ευθύμης Θέου αναλαμβάνει αυτήν την εικονοποίηση των ευριπίδιων σπαραγμάτων που έφτασαν ατελώς στις μέρες μας, αναπτύσσοντας την παράσταση σε δύο άξονες, με δραματουργική στιβαρότητα και ανάλαφρη διάθεση. Από τη μια εντρυφά σε αυτά ποιητικά, ενώ ταυτόχρονα αποπειράται να τελέσει τη δραματική τους διάσταση εμπλουτίζοντας τον τραγικό τους χαρακτήρα με αισθητικές επεμβάσεις στην υποκριτική τοποθέτηση των ηθοποιών. Οι ηθοποιοί (Γιώργος Κριθάρας, Ηλέκτρα Νικολούζου, Κατερίνα Παπανδρέου, Γιώργος Σύρμας και ο ίδιος ο Ευθύμης Θέου) αναμετρούνται με αυτά τα αποσπάσματα, λαγαροί, υπερκινητικοί, σαν κισσός. Πότε περιπλέκονται στο σώμα της αφήγησης, πότε αναρριχώνται  στον αυτούσιο διασωζόμενο λόγο του ποιητή. Ο Κορνήλιος Σελαμσής αποδίδει με εντυπωσιακή ακρίβεια τη μουσική εννοιολογία των θραυσμάτων, ενδυναμώνοντας φωνητικά σύνολα στην παρτιτούρα του.  Η κίνηση της Νικολέτας Ξεναρίου, προσαρμοσμένη στο δύσβατο σκηνικό, έχει τον χαρακτήρα μιας απόλυτα ελεγχόμενης  σκηνικής ελευθερίας. Ο Παύλος Θανόπουλος έντυσε εύστοχα τους ηθοποιούς σε εργάτες της αρχαιολογικής σκαπάνης.

Ολόκληρη η συνθήκη της παράστασης ανταποκρίνεται στη θεατρική αναγκαιότητα της καλοκαιρινής ατμόσφαιρας  μιας περιοδείας, απαλλαγμένης από τη σοβαροφάνεια και την επιστημολαγνεία. Μια παράσταση που αντιμετωπίζει στα ίσα τα όποια θεατρολογικά αδιέξοδα που αναμφισβήτητα προκύπτουν από την ελλειπτικότητα και την αποσπασματικότητα των θραυσμάτων.

Από τις πολύ ωραίες στιγμές, το αριστοτεχνικά μελοποιημένο χορικό από τον «Φαέθοντα», και η συγκινητική αναφορά σε αρχαίους ηθοποιούς, που έχει χαρακτήρα μονολεκτικής ηθογραφίας, ενώ ο σωζόμενος διάλογος του βασιλιά Μίνωα με τον Πολύιδο για τη φύση της εξουσίας, τον άνθρωπο και το χρήμα  (με αφορμή το αίτημα του βασιλιά για την ανάσταση του νεκρού γιού του),  μας δημιούργησε  το αίσθημα της απογοήτευσης για τη χαμένη πολύτιμη τραγωδία «Πολύιδος».

Την παράσταση την παρακολουθήσαμε στο Αρχαίο Θέατρο Ζέας, στην αυλή του Αρχαιολογικού Μουσείου Πειραιά. Αναζητήστε την στους δύο τελευταίους σταθμούς της σε Ελευσίνα (στις 9/9 Αρχαιολογικός χώρος Ελευσίνας -Ρωμαϊκή αυλή στις 19.00) και Σχολείο Ειρήνης Παππά στην Πειραιώς (στις 14/9 στις 18.30)

Σκηνοθεσία – Δραματουργική επεξεργασία: Ευθύμης Θέου
Μεταγραφή αποσπασμάτων – Συνεργασία στη δραματουργία: Κυριάκος Καρσεράς
Σκηνικός χώρος: Λουκάς Μπάκας
Κοστούμια: Παύλος Θανόπουλος
Μουσική σύνθεση – Μουσική διδασκαλία: Κορνήλιος Σελαμσής
Κίνηση: Νικολέτα Ξεναρίου
Δραματολόγος παράστασης: Εύα Σαραγά
Βοηθός σκηνοθέτη: Βασιλική Σουρρή
Βοηθός σκηνογράφου: Βαγγέλης Ξενοδοχίδης
Ερμηνεύουν: Γιώργος Κριθάρας, Ηλέκτρα Νικολούζου, Κατερίνα Παπανδρέου, Γιώργος Σύρμας, Ευθύμης Θέου
Φωτογραφίες: Karol Jarek
Βίντεο: Γρηγόρης Πανόπουλος