Η έκθεση: «Wow Pow! Bam! Κόμικ και ζωγραφική: Μια συνάντηση στα τέλη του 20ού αιώνα» στην Γκαλερί Ζουμπουλάκη θα διαρκέσει έως τις 20 Ιουλίου.
«Η τέχνη έχει τους τρόπους να μας εκπλήσσει, αλλά και να παίζει με τα ίδια της τα όρια. Εάν δούμε την ποπ αρτ ως μια γιορτή της λαϊκής κουλτούρας, σαν μια επιθυμία να τη φέρει στους χώρους της επίσημης τέχνης, τότε ναι μια κόμικ σελίδα σε μια γκαλερί είναι ποπ αρτ» – Τον χορταστικό για τη δημοκρατικότητά του λόγο του εικαστικού και αναπληρωτή καθηγητή του Ιονίου Πανεπιστημίου Σπύρου Βερύκιου έρχεται να τεκμηριώσει η ομαδική έκθεση «Wow Pow! Bam! Κόμικ και ζωγραφική: Μια συνάντηση στα τέλη του 20ού αιώνα» που τρέχει στην Γκαλερί Ζουμπουλάκη (ως τις 20 Ιουλίου). Στους τοίχους της έργα των “πατεράδων” της ποπ – αρτ Κιθ Χάρινγκ και Ρόι Λίχτενσταϊν συνυπάρχουν με εκείνα των Hergé (Τεν – Τεν) και Διαμαντή Αϊδίνη. Η έκθεση βασισμένη σε ιδέα του Βερύκιου και σε συνεπιμέλεια του ιστορικού τέχνης, καθηγητή στο ΕΜΠ Θανάση Μουτσόπουλου. Η συνέντευξη με τον Σπύρο Βερύκιο έχει τη δική της αξία. Ίσως και γιατί απαντά ερωτήματα γύρω από το πλαίσιο που αναζητούμε όταν στεκόμαστε μπροστά σ’ ένα – συχνά αφάνταστα κατανοητό – έργο τέχνης.
– Ποπ αρτ έργο είναι μια κόμικ σελίδα καρφωμένη σε τοίχο γκαλερί;
Ίσως να είναι ποπ αρτ, ίσως να είναι απλώς μια σελίδα κόμικ που βρήκε τον δρόμο της σε έναν τοίχο μιας γκαλερί. Η τέχνη έχει τους τρόπους να μας εκπλήσσει, αλλά και να παίζει με τα ίδια της τα όρια. Εάν δούμε την ποπ αρτ ως μια γιορτή της λαϊκής κουλτούρας, σαν μια επιθυμία να τη φέρει στους χώρους της επίσημης τέχνης, τότε ναι μια κόμικ σελίδα σε μια γκαλερί είναι ποπ αρτ. Αν όμως είναι δουλεμένη με όρους ζωγραφικής γλώσσας, τότε είναι κάτι άλλο. Τότε ίσως αποτελεί μια γέφυρα μεταξύ των δύο διαφορετικών κόσμων.
– Ποια ανάγκη γέννησε την ιδέα της έκθεσης σας;
Αν θέλαμε να κάνουμε κάποιες ανίερες δηλώσεις, θα λέγαμε πως θέλαμε να δείξουμε πώς ο Σπάιντερμαν και ο Βαν Γκογκ μοιράζονται την ίδια αγάπη για τα έντονα χρώματα αλλά και τις δραματικές πόζες. Ή ότι ένας πίνακας με φρούτα δεν έχει καμία ελπίδα σε μια μάχη με τον Μπάτμαν. Πέρα από την πλάκα όμως, στόχος δεν ήταν απλώς να κρεμάσουμε μερικά καρέ κόμικς δίπλα σε πίνακες. Θέλαμε να αναδείξουμε την καλλιτεχνική αξία των δύο μέσων και να δείξουμε πώς αλληλοεπηρεάζονται.
– Η δεκαετία του 1980 ήταν χρονικά το άγιο δισκοπότηρο της μαζικής κουλτούρας;
Ήταν ίσως σημείο καμπής και ένα μεταβατικό στάδιο για την Ελλάδα, όταν η χώρα προσπάθησε να ενσωματώσει διεθνή πρότυπα μαζικής κουλτούρας στις δικές της συνθήκες. Η ανάγκη για μια άλλη οπτικοακουστική κουλτούρα πρέπει να προϋπήρχε. Θυμάμαι κόσμο που έψαχνε σε βινύλια, εκδόσεις, βιβλία κάτι διαφορετικό από αυτό που ήταν κυρίαρχο στη πολιτιστική σφαίρα της τότε Ελλάδας. Έγιναν σημαντικά βήματα τότε προς αυτήν την κατεύθυνση μέσα από πρωτοβουλίες που πήραν συγκεκριμένοι άνθρωποι και ομάδες με καλά και πολύ κακά αποτελέσματα. Η δεκαετία του ’80 μπορεί να συγκριθεί με την ανάπτυξη του διαδικτύου τις δεκαετίες του ’90 και 2000, καθώς και με την τρέχουσα επανάσταση της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΑΙ). Η ανάπτυξη της κασέτας βίντεο, η εξάπλωση των βιντεοπαιχνιδιών και η δημιουργία μιας νέας τηλεόρασης με προβολή μουσικών βίντεο από το MTV, έθεσαν τα θεμέλια σε μια νέα φιλοσοφία παραγωγής πολιτιστικών συμβόλων.
– Θα μπορούσε να γεννηθεί κάπου άλλου η pop art εκτός από τις ΗΠΑ;
Θα μπορούσε φαντάζομαι. Θα είχε μάλλον μια διαφορετική μορφή από αυτή που ξέρουμε αλλά θα διατηρούσε τα βασικά χαρακτηριστικά της. Η κρίσιμη μάζα στοιχείων για τη δημιουργία της υπήρχαν παντού. Κάποιος έπρεπε απλά να δει τις πλαστικές δυνατότητές τους, όπως λένε οι ζωγράφοι. Και μια κοινωνία να αποδεχτεί νέες προτάσεις. Φαντάσου μια Pop Art να γεννιέται στο Λονδίνο στα τέλη της δεκαετίας του ’50. Η Βρετανία εκείνη την εποχή βίωνε μια πολιτισμική έκρηξη με τη ροκ εν ρολ και την εμφάνιση νέων ρευμάτων στη μόδα. Οι καλλιτέχνες θα μπορούσαν να είχαν αντλήσει έμπνευση από τα χρώματα και τις γραμμές της μόδας της εποχής, αλλά δεν έκαναν και πολλά πράγματα . Το βασικό ως άτομο ή κοινωνία είναι να κάνεις πρώτος νέα πράγματα. Οι υπόλοιποι ακολουθούν στη συνέχεια. Πάρε την Pixar για παράδειγμα. Η δημοκρατία αν δε γεννιόταν στην Αρχαία Ελλάδα θα αναδύονταν κάπου αλλού. Οι κοινωνικές ανάγκες και συνθήκες θα δημιουργούσαν τις κατάλληλες προϋποθέσεις.
– Η έκθεση στη γκαλερί Ζουμπουλάκη θα μπορούσε να συμβεί παντού. Είχα την αίσθηση πως το μόνο που θα μπορούσε να τη διαφοροποιεί με μια π.χ. στο Άμστερνταμ ήταν η γλώσσα που μιλούσαν οι επισκέπτες της. Τι σας λέει το παραπάνω σενάριο;
Ναι, η έκθεση έχει διεθνείς προδιαγραφές. Αλλά η συγκεκριμένη έκθεση νομίζω θα μπορούσε να γίνει μόνο στη γκαλερί Ζουμπουλάκη. Αλλού θα ήταν ίσως κάτι παραπλήσιο.
“Wow Pow! Bam! Κόμικ και Ζωγραφική, Μια συνάντηση στα Τέλη του 20ού Αιώνα”
Γκαλερί Ζουμπουλάκη, Πλ. Κολωνακίου 20, Αθήνα
Ώρες λειτουργίας: Τρίτη, Πέμπτη & Παρασκευή 11.00 -20.00 | Τετάρτη & Σάββατο 11.00 –15.00
