του Γιάννη Παναγόπουλου //

Η Κλαίρη Σκανδάμη πέρασε από την Αθήνα για να τακτοποιήσει κάποιες οικογενειακές υποχρεώσεις και τώρα μόλις έδεσε τη ζώνη του αεροπορικού της καθίσματος. Η Κλαίρη ζει στη Βαρκελώνη. Διδάσκει ελληνικά σε Καταλανούς και ανθρώπους που ζουν στην πρωτεύουσα της Καταλονίας. Δεν υπάρχει κάποιο φαντεζί στόρυ πίσω από τη ζωή της. Και θα λέγαμε πως αυτό είναι ένα ταξίδι που θέλει να περάσει γρήγορα γιατί δεν υπήρχε υποψία διακοπών στη διάρκειά του. Η Κλαίρη, επίσης, δεν έφυγε, χρόνια πριν, θυμωμένη από την Αθήνα για να αναζητήσει μια καλύτερη ζωή στη Βαρκελώνη. Δεν σκέφτηκε, ας πούμε, ποτέ να φτιάξει λουκουματζίδικο ή γυράδικο, να γίνει γνωστή στην πόλη για τις ελληνικές παραδοσιακές της λιχουδιές, αυτό δηλαδή που στις μέρες μας φαντάζει ως το απόλυτο success story.

Η Κλαίρη απλώς μπήκε στο αεροπλάνο. Είναι ένας ταξιδιώτης με ένα τυπικό στόρυ στην πλάτη του. Και σήμερα είναι βιαστική γιατί το απόγευμα έχει μάθημα στο Επίσημο Σχολείο Γλωσσών της Βαρκελώνης, Escola Oficial d’Idiomes de Barcelona. 

Με την Κλαίρη γνωριστήκαμε πριν χρόνια. Η φιλία μας παραμένει ενεργή. Σήμερα όμως είναι η πρώτη φορά που θα παρακολουθήσω μάθημά της. Θέλω να μάθω γιατί υπάρχουν Καταλανοί που θέλουν να μάθουν ελληνικά. Άραγε τι είναι αυτό που τους δένει μαζί μας, σήμερα.

-Πέμπτη απόγευμα, τέσσερις η ώρα. Κάθομαι σε ένα από τα θρανία που υπάρχουν στους χώρους της σχολής. Το μάθημα ελληνικών ξεκινάει. Υπάρχουν κάπου στους 20 με 25 μαθητές. Βρίσκομαι στο τμήμα των αρχάριων. Δεν έχει σημασία το επίπεδο της γνώσης γύρω από τη γλώσσα μας. Η Κλαίρη θα μιλήσει σε όλους ελληνικά. Μέσα στην αίθουσα βλέπω ετερόκλιτες ηλικίες. Υπάρχουν παιδιά που δεν έχουν κλείσει τη δεύτερη δεκαετία της ζωής τους. Υπάρχουν και άλλοι που βγήκαν στη σύνταξη και για δικούς τους λόγους θέλουν να μάθουν τη γλώσσα μας.  Οι ασκήσεις διαδέχονται η μία την άλλη. Η ώρα τελειώνει. Ανυπομονώ να έρθει η επόμενη τάξη. Εκείνη των προχωρημένων.

3

-Υπάρχουν πολλοί λόγοι να μάθει κάποιος ελληνικά μου λέει η Κλαίρη. Κάποτε το επικοινωνιακό τσουνάμι με ειδήσεις γύρω από την κακή Ελλάδα και τους τεμπέληδες Έλληνες δεν έγινε αποδεκτό από όλους. Κάποιοι θέλησαν να μάθουν περισσότερα για την χώρα μας, την γλώσσα μας, την άποψη μας για την ζωή, την πολιτική. Όμως υπάρχει και κάτι ακόμα. Οι Καταλανοί ανακαλύπτουν την Ελλάδα. Ταξιδεύουν στη χώρα μας. Την απολαμβάνουν το καλοκαίρι. Κάποιοι από αυτούς έχουν ερωτευτεί Έλληνες. Θέλουν να μιλήσουν μαζί τους και στη γλώσσα μας.

Η ώρα στο Σχολείο Γλωσσών της Βαρκελώνης περνά εύκολα. Τώρα είμαι στην τάξη των προχωρημένων. Δεν είναι γεμάτη. Οι περισσότεροι πίστευαν πως δεν θα γινόταν μάθημα. Όμως έφτασαν οι λίγοι και πιστοί της γλώσσας μας. Η Κλαίρη διακόπτει το μάθημα. Γυρνά προς το μέρος μου. Ζητά να μιλήσω σε αόριστο χρόνο για την Ελλάδα, την ζωή μου, τα νησιά. Μιλώ λες και δεν είμαι σε τάξη μαθητών Ελληνικής γλώσσας. Μιλώ με τον ίδιο τρόπο που θα το έκανα σε Έλληνα. Κάποια στιγμή σταματώ, ρωτώ: “Με καταλαβαίνετε;” Η απάντηση από τους μαθητές είναι “Ναι” συνοδευμένο με γενναιόδωρα χαμόγελα.

-Η ώρα περνά, οι ασκήσεις ελληνικών πηγαίνουν και έρχονται. Σε λίγο το μάθημα θα τελειώσει. Η Κλαίρη θα πάει σπίτι της μετά από μια κουραστική μέρα. Και οι μαθητές της, ίσως, πάνε σπίτια τους με την Ελλάδα που προτιμούν στα όνειρά τους.